Plan voor digitalisering ten behoeve van de publiekswerking van de Beierij van IJse vzw dankzij Cera foundation

De Beierij van IJse vzw heeft het plan opgevat om haar collecties verder te digitaliseren en zo haar publiekswerking de 21e eeuw binnen te brengen.

Onze vereniging is praktisch rond met het inventariseren van haar collecties die ze aan het brede publiek voor raadpleging en onderzoek ter beschikking stelt.

In het kader van digitalisering en beheer van digitaal erfgoed stelt de Beierij van IJse een plan voor. Dit plan is de aanzet voor een lange termijn-traject, waarbij we door middel van twee pilootprojecten een raamwerk willen opstellen om al onze toekomstige digitaliseringsprojecten in te kaderen.

REDENEN VOOR EEN DIGITAAL ARCHIEF

  • Behoud van informatie in geval van brand, waterschade, natuurrampen, diefstal, …

  • Opzoekingswerk vergemakkelijken

  • De digitale foto’s, documenten, etc. van nu zijn de informatiebronnen van toekomstige heemkundigen, onderzoekers, geïnteresseerden

  • Door de snelle veranderingen op gebied van hardware/software is het belangrijk om dit digitaal erfgoed ‘leesbaar’ en makkelijk te ontsluiten te houden voor wie na ons komt

  • Familiearchieven en schenkingen van collecties zullen meer en meer digitale stukken gaan bevatten

ALGEMENE DOELSTELLINGEN

  1. Opstellen van richtlijnen en procedures voor het archiveren en bewaren van digitale bestanden; deze bestanden kunnen ontstaan zijn uit digitalisering van een analoge bron, maar het kan ook gaan over ‘born-digital’ bestanden.

  2. Kennis en know-how verwerven op gebied van digitaliseren van analoge bronnen. We willen hiervoor materiaal aankopen en intern de nodige opleidingen geven waar nodig.

  3. Aankoop en beheer van het nodige materiaal om ons digitale archief op een betrouwbare gegevensdrager te bewaren en meerdere kopieën hiervan onder onze bestuursleden te verspreiden. Het opstellen van richtlijnen wanneer dit materiaal aan vervanging toe is. Het opstellen van richtlijnen om op regelmatige basis de integriteit van de kopieën te verifiëren.

Project 1: Een gezicht voor onze soldaten

Het project “Een gezicht voor onze soldaten” maakt deel uit van een aantal activiteiten die onze vereniging gepland heeft ter herdenking van ’75 jaar einde Tweede Wereldoorlog’. De bedoeling van dit project is de soldaten uit onze regio die meegevochten hebben in WOII in de kijker te zetten op een speciaal daarvoor te bouwen onderdeel van onze website.

We willen de informatie die we over deze soldaten hebben zoveel mogelijk etaleren; in ons archief beschikken we zelf over een aantal foto’s, maar we wensen ook mensen van buiten de vereniging op te roepen tot het insturen van foto’s en documentatie. We denken bijvoorbeeld aan familieleden van de soldaten zelf.

Het digitaliseren van de foto’s in dit project laat ons toe om kleinschalig de nodige ervaring op te bouwen. Een aantal technische richtlijnen uit te werken, procedures voor de intake, classificatie en archivering op digitale drager op te stellen.

Hiervoor willen we ons baseren op de richtlijnen uitgewerkt door organisaties die hier al veel verder mee staan, zoals de US Library of Congress, de FADGI guidelines van de Amerikaanse federale overheid of wat dichter bij huis: onze Noorderburen die met Metamorfoze ook al een pak verder staan.

Wat we concreet zullen uitwerken om hiermee van start te gaan:

  • technische richtlijnen voor inscannen en opslag van digitale afbeeldingen, videobeelden en documenten

  • procesdocumenten voor de mensen die de digitalisering daadwerkelijk uitvoeren; deze moeten instructies bevatten over het organiseren en naamgeving van de digitale bestanden. Ook metadata zal toegevoegd moeten worden.

  • beschrijving en uitwerking van het Master-Archief concept en de Afgeleide Bestanden (werkbestanden in kleiner formaat of ander bestandstype terwille van een bepaald project of publicatie)

  • technische richtlijnen voor de aangewezen Databewaarders die de kopieën van het Master-Archief gaan bijhouden. Onder andere regelmatig synchroniseren van nieuwe data en verificatie van de bestaande data moeten beschreven worden.

Project 2: Digitaliseren klappers, familiedossiers, ledenlijsten verenigingen

Met dit tweede – grotere – project willen we onze analoge (maar reeds digitaal beschreven) bronnen gaan digitaliseren. We denken hierbij op de eerste plaats aan:

  • Klappers op onze parochieregisters

  • Doodsbrieven (plusminus 4000)

  • Bidprentjes (plusminus 10.000)

  • Familiedossiers (ongeveer 700 dossiers)

  • Ledenlijsten verenigingen (een tiental, zie ledenlijst in boek Begijnhof hierbij)

  • Inventarissen (plusminus 3000 pagina’s)

We starten met de klappers op de parochieregisters. Klappers zijn alfabetische indices van de parochieregisters en een uiterst handig hulpmiddel voor wie genealogisch onderzoek wil doen. Deze zijn weliswaar al als digitaal PDF bestand beschikbaar, maar de pagina’s zijn als gescande afbeeldingen opgeslagen. De zoekfunctie in deze PDF bestanden werkt dus niet.

Oplossing: OCR (Optical Character Recognition)

Bedoeling van het OCR-proces is om een papieren document (of een afbeelding op een computer die tekst bevat) in te scannen en opnieuw naar een digitaal tekstdocument om te zetten, zodat dit makkelijker gecorrigeerd, aangevuld of doorzocht kan worden.

Eénmaal de klappers (en op termijn de andere analoge bronnen) omgezet zijn naar digitaal formaat, hebben we de oorspronkelijke gescande versies niet langer nodig om mee te werken. Van de klappers kan een nieuwe versie gemaakt worden (met correcties, aanvullingen, … ) of een volledig nieuwe vorm is ook mogelijk: de klappers worden ingeladen in een databank waaraan een zoekmotor gekoppeld is.

Ook de andere bronnen (familiedossiers, bidprentjes,…) kunnen opgeladen worden in deze databank; je zal dan op termijn een krachtige zoekmotor krijgen waarmee je al onze bronnen in één keer zal kunnen doorzoeken op bepaalde namen, data en plaatsnamen.

Zo kunnen in de toekomst onze bronnen van achter de computer doorzocht worden.

Dergelijk digitaliseringsplan vereist echter niet alleen kennis en mankracht, maar ook de nodige financiële middelen. Dankzij de steun van CERA foundation is onze vereniging in staat het nodige materiaal aan te kopen om de digitaliseringsprojecten uit te voeren. Oprechte dank vanwege het bestuur van De Beierij van IJse vzw voor deze financiële inbreng.

Nieuwsbrief nummer vier, juli 2019

In deze Nieuwsbrief vindt u

  • Aankondiging, programma en modaliteiten van inschrijving voor de Beierijreis 2019 op 21 september aanstaande.
  • Kennisgeving, een echte primeur trouwens, van het logo dat we zullen gebruiken voor het project dat de Beierij, in samenwerking met de gemeente, op touw zet in 2020 rond de herdenking van de bevrijding in 1945 bij het einde van WO II.
  • Aankondiging van een belangwekkende tentoonstelling tussen 15 september en 5 oktober 2019 in den Blank over drie generaties kunstenaars in de familie Rigaux en het verschijnen van een boek daarover.

De Beierijreis op zaterdag 21 september 2019!

Op zaterdag 21 september 2019 om stipt acht uur ’s morgens vertrekt onze autocar naar Mechelen voor de Beierijreis 2019. Inschrijven kan via een belletje of e-mail aan voorzitter Carine Willaert.

Vertrek:                8 uur ’s morgens.
Waar:                   Stationsplein Overijse.

Prijs :                    55 euro per persoon op rekening van
                             de Beierij van IJse vzw: BE37 7340 3501 8928

Inschrijven?          Met een telefoontje of e-mail aan
                             Carine Willaert: telefoon 02 – 687 94 05. 
                             E-mail: carinewillaert@telenet.be

Vergeet zeker en vast niet om je menukeuze (middagmaal) door te geven, zie hiervoor onderaan deze bijdrage)! Je inschrijving is echter pas definitief wanneer het verschuldigde bedrag op rekening van de Beierij staat.

 

Programma

08 uur Vertrek met de bus aan het Stationsplein.  
09 uur Aankomst in Mechelen aan de Lamotsite. Hier vertrekken we voor een boottocht (open boot, paraplus aanwezig die veertig minuten zal duren en ons via de Dijle een kijk van op het water aan Mechelen biedt. Als het weer echter te slecht is, valt dit tochtje (letterlijk dan) in het water.
10 uur 30 We splitsen ons op in twee groepen. Vertrek met twee stadsgidsen van Mechelen voor de Bourgondische wandeling die anderhalf tot twee uur zal duren en 2,5 kilometer bedraagt. Mechelen kende zijn grootste bloeitijd in het Bourgondisch tijdvak waarvan nog heel wat bewaard is gebleven in het stadsbeeld. Wij zoeken alvast de bewaard gebleven toppers op.
12 uur 30’ Middagmaal in restaurant THEATRIUM dat zich vlak tegenover de hoofdingang van de Sint-Rombouts kathedraal bevindt.
14 uur 30’ Bezoek aan de prachtig herstelde (binnen en buiten) Sint-Janskerk. Voluit de kerk van de heiligen Sint Jan Baptist en Jan Evangelist genoemd. Binnen vooral het wereldberoemde altaarstuk (geboorte van Christus) van de hand van Pieter Pauwel Rubens. Het is ook een van de zeldzame topstukken van onze Vlaamse schilderkunst die nog te bewonderen zijn in hun oorspronkelijke omgeving. Besteld door de kerk in 1616 hangt het er nog (opnieuw) steeds.
15 uur 30’ Bezoek aan het enig mooi herstelde Stadsmuseum van Mechelen, het Hof van Buysleyden dat uitpakt met de topstukken uit haar Bourgondische collectie. Met onder andere het koorboek van Margaretha Van Oostenrijk, de besloten hofjes, de typisch Mechelse albasten beeldjes en zoveel meer. Neem zeker de tijd alles rustig te bekijken.
17 uur We begeven ons naar de Grote Markt of de pleintjes rondom de Sint-Romboutstoren, waar we nog rustig op een terrasjekunnen nagenieten.
19  uur Vertrek van de Autobus naar Overijse.
19 uur 30’ Aankomst in Overijse – Einde van de Beierijreis 2019.



Menu middagmaal

 Dagsoep

Kabeljauwfilet met fijn kruidenbouquetje, pommes duchesse

Of

Gevulde Mechelse koekoek met witloof en aardappelen uit de oven.

Dessert is een ‘Dame Blanche’

Inbegrepen ook 1 frisdrank of bier en 1 koffie
 Niet vergeten uw keuze door te bellen aan Carine Willaert
op het nummer  02 – 687 94 05  !!!!!

Logo project Wereldoorlog II in 2020

De kogel is door de kerk. Het project in 2020 ‘Herdenken van de bevrijding 75 jaar geleden na WO II’ heeft een logo. Nationaal en internationaal is er geen eenvormig logo voorzien dus hebben we er eentje zelf ontworpen in de Beierij. We inspireerden ons op de Britse beslissing om ook voor WO II, net als in 2014 voor WO I,  de poppy als leidraad te gebruiken. Kleuren rood en zwart. Samen met het hele projectteam (vertegenwoordigers van Beierij en gemeente Overijse) kozen we voor het hierna afgebeelde ontwerp. Bedoeling is dat bij elke communicatie over de herdenkingen van WO II volgend jaar iedereen (ook alle verenigingen) ditzelfde logo gebruiken.


Een tentoonstelling over drie generaties kunstschilders in de familie Rigaux

Tussen 15 september en 5 oktober 2019 loopt in ’den Blank’ een tentoonstelling over leven en werken van drie generaties artiesten uit de Rigaux familie. Met name Louis, zijn neef Jean en diens dochter Isabelle Rigaux. Niet alleen kunstschilder Louis Rigaux met zijn talrijke schilderijen, tekeningen en foto’s zijn iedere Overijsenaar bekend, maar ook de werken van zijn neef Jean, met in het bijzonder voor onze gemeenschap, het grote glasraam in de linkerzijde van het koor van de Sint-Martinuskerk in Overijse dat de geschiedenis van Overijse evoceert. Er verschijnt ook een boek, waarover later meer. Laat u echter ook verrassen door de meer dan bijzondere schilderijen van de jongste (Isabelle) uit deze kunstenaarsfamilie. Kijk alvast af en toe eens op rigauxoverijse.be

Onze Nieuwsbrief!

Al geabonneerd op de elektronische nieuwsbrief van de Beierij? Neen?
Gewoon surfen  naar www.beierij.be en je opgeven als geïnteresseerde is voldoende om deze in de toekomst te ontvangen. Aarzel niet uw vrienden en kennissen met onze nieuwsbrief te laten kennismaken. Het Beierijbestuur wenst u alvast een fijne vakantie toe en misschien tot op de Rigaux tentoonstelling of de Beierijreis in september!

Nieuwsbrief 2019/1

Overijse, mei 2019

Beste Beier,
Geachte lezer,

In deze nieuwsbrief vindt U:

  1. Enkele vragen m.b.t. Wereldoorlog II
  2. Aandacht voor enkele recente bijzondere giften aan de Beierij
  3. Aankondiging van een niet te missen Rigaux evenement
  4. De Beierij zoekt een groot flatscreen
  5. Inschrijven op deze Nieuwsbrief

1. Vragen m.b.t. Wereldoorlog II

De voorbereidingen voor een reeks evenementen in Overijse rond de herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog in 2020 draaien op volle toeren. Voor een aantal van onze Beierij publicaties zijn we nog op zoek naar zowel een aantal gegevens als een aantal foto’s.

Wie kan helpen met het volgende:

  • Een foto van weerstander Robert Van Dam
  • Een foto van de  pastoors Verdoot van Tombeek, Verbist van Maleizen, Vertommen van Terlanen, Aertssens van het centrum
  • Foto van Moeder overste van het klooster in Maleizen
  • Jan Tastenhoye (politiek gevangene- overleden in Duits krijgsgevangenschap)

Wie kan ons iets meer vertellen over:

  • De heer Jacobs, weerstander van Maleizen
  • De weerstand in Overijse
  • Het VNV in Overijse

Uw info graag naar bestuurslid Piet Van San, of een belletje op  0476 – 25 22 25 of 02 – 688 07 56. Alvast met onze dank bij voorbaat.


2. Aandacht voor enkele recente  bijzondere giften voor de Beierij

De familie Dewolf uit het Hageland schonk ons een prachtig schilderij uit 1911 van Louis Rigaux (zie de afbeelding). Het onderwerp van dit prachtig en kleurrijk kunstwerk is het Zoniënwoud met een wandelaar. Een plaatje onderaan het schilderij maakt duidelijk dat het schilderij in 1913 geschonken werd aan de muziekmeester van Sint-Martinus de heer Van Dooren voor zijn 50 jaar lidmaatschap van de vereniging. Ook een elektronische versie van enkele oude familiefoto’s met de heer Van Dooren,  waarvan sommige dateren van voor 1900, werden ons bezorgd.

In de archieven van de Beierij van IJse vonden we daarenboven o.a. een afschrift van de speeches die in 1913 werden uitgesproken n.a.v. de feestelijke viering van de muziekmeester in 1913 van de oudste harmonie (Sint-Martinus) van Overijse. Genoeg materiaal dus om er ter gelegener tijd ook een mooie bijdrage in ons tijdschrift Zoniën over te publiceren.

De nazaten van de muziekmeester lieten het schilderij en de originele kader eerst vakkundig restaureren alvorens het aan de Beierij te schenken. Een merkwaardig geschenk voor onze vereniging. Merken we tenslotte nog op dat dit het tweede (na een ingekleurde pentekening van de Justus Lipsiusfeesten in Overijse in 1947) originele kunstwerk van Louis Rigaux is waarvan de Beierij nu eigenaar is. Overigens netjes weggeborgen in onze kluis.

Afbeelding  1: Schilderij van Louis Rigaux geschonken aan muziekmeester Van Dooren van de Koninklijke  Harmonie Sint-Martinus.

  • Marieke Denayer, de weduwe van oud-voorzitter van de Beierij, dokter Raymond Denayer schonk ons een aantal merkwaardige tijdschriften die in onze bibliotheek en thema dossiers worden opgenomen. Het is de zoveelste gift de voorbije jaren van Marieke die onze vereniging meer dan een warm hart toedraagt.

  • De familie Vanderkelen schonk ons honderden prenten, postkaarten, documenten, etc. uit hun familiedossiers die de volgende weken verder zullen geïnventariseerd en in onze Beierij verzamelingen geborgen zullen worden.

  • De familie Debloem schonk ons alweer diverse prenten, foto’s, medailles etc….

Aan al deze sympathisanten ook langs deze weg nog eens onze hartelijke dank voor deze mooie giften voor onze vereniging.


3. Niet te missen RIGAUX evenement …

Tussen 15 september en 5 oktober 2019 loopt in ’Den Blank’ een tentoonstelling over leven en werken van drie generaties artiesten uit de Rigaux familie. Met name Louis, zijn neef Jean en diens dochter  Isabelle Rigaux. Meer nieuws later, maar kijk alvast af en toe eens op https://rigauxoverijse.be/


4. De Beierij zoekt …

De Beierij is op zoek naar een grote flatscreen waar ze haar powerpoints, foto’s en dergelijke kan op projecteren gedurende de bestuurs -en infovergaderingen. Vervangt u uw TV of computerscherm door een nieuwer exemplaar en het oude werkt nog? Stuur ons gerust een e-mail via bestuur@beierij.be


5. Inschrijven op deze Nieuwsbrief?

Reeds meer dan 100 mensen zijn ingeschreven op deze nieuwsbrief. Maar ook jullie kunnen verder reclame maken bij vrienden en kennissen om in te schrijven op onze nieuwsbrief via www.beierij.be

Nieuwsbrief 2018/2

Overijse in de decembermaand 2018 

Beste Beier,
Geachte lezer,

First things first

Bart Baus, Filip Brankaer, Stijn Debecker, Gilbert Dehertog, Yves Parmentier, Francis Stroobants, Djamila Timmermans, Erik Van Froyenhoven, Piet Van San, Iris Lemmens en Carine WiIllaert, of met andere woorden de bestuursploeg van de Beierij van IJse, wenst u van harte een zalige Kerst, een fijn eindejaar en een goede gezondheid. In primeur hierna nieuws van de Beierij. Je kan zelfs een fles champagne winnen!

Beierijreis 2019
Volgend jaar gaan we nog eens naar Mechelen. Er is daar de voorbije twee jaar heel wat veranderd op cultuurhistorisch vlak met een nieuw stadsarchief, een fantastische site voor de bibliotheek, herstelde Rubensschilderijen in de Sint-Janskerk, open gemaakte vlieten in de binnenstad, grote vernieuwingen in het Joods museum, enz..

Meer nieuws na de Algemene Vergadering van de Beierij van IJse vzw op 12 maart 2019. Streefdatum voor de Beierijreis is 21 september 2019. Noteer de datum alvast met stip in je agenda!

Algemene vergadering Beierij in 2019
Blikvanger, naast de klassieke agendapunten, een lezing door Piet Van San over zijn boek over begijnen en de begijnhofkapel van Overijse (1294-2018). Een echte lezing heeft Piet hierover nog niet gegeven. Aanwezigen op 12 maart 2019 krijgen dus een primeur.

Voorbereidingen herdenken van het einde Wereldoorlog II, 75 jaar geleden in 2020
De opkomst voor onze eerste hoorzitting in november was ontgoochelend. We begrijpen dat, want 2020 is nog zover van ons bed. Echter als we voor de gemeenschap van Overijse voor enkele magische momenten willen zorgen in 2020 dan dienen we nu door te zetten. Daarom ….

Swing kousen voor de jonge dames waren in bij de bevrijding in 1944. Het is blijkbaar een ruwwollen kous, tot net onder de knie, met een in de lengte verwerkt motief. Genoteerd  in een familie archief uit Overijse.

De Beierij wil erg graag zo’n kous in 2020 tentoonstellen. De eerste die ons zo een kous ter beschikking wil/kan stellen wint een fles champagne. Stel dat de gevraagde kous niet boven water komt, dan kijken we uit naar een alternatieve inzending met een leuk voorwerp voor onze geplande tentoonstelling in 2020 over Wereldoorlog II in Overijse.

Overtreffen jullie onze verwachtingen dan geven we graag een tweede fles champagne weg. De inzendingen dienen ons te bereiken voor onze algemene vergadering op 12 maart 2019, waar de winnaar (s) bekend wordt (en) gemaakt. Binnenbrengen kan op onze openingsdagen in de ‘Bonte Os’, elke eerste zaterdag van de maand (9 – 12 uur), of (na een belletje) bij een van onze bestuursleden.

Nieuwe aanwinsten voor het Beierij archief de voorbije weken
Het archief van KVLV centrum werd aan de Beierij geschonken. Het is onmiddellijk geïnventariseerd en ontsloten voor ons Beierij publiek. Het (beperkt bewaard gebleven) archief van de ‘Nacht van de Druiventrollen’ werd eveneens aan de Beierij geschonken en is reeds ontsloten. Ook m.b.t. tot Wereldoorlog I werden enkele kleine schenkingen verworven en geborgen voor onze familiedossiers.

Onze nieuwsbrief ook voor vrienden en kennissen
Aarzel niet uw vrienden en kennissen met onze nieuwsbrief te laten kennismaken. Gewoon surfen naar www.beierij.be  en je opgeven als geïnteresseerde is ruim voldoende.

De intrede van de digitale revolutie in de Beierij
U gelooft het of niet maar .. onze volgende nieuwsbrief brengt u meer informatie over een App die we als Beierij opstarten. We hebben daar hard aan gewerkt en willen nu nog niet veel vertellen. Alvast dit, onze eerste testen zijn goed. Het is geen opstart van een doorsnee App geworden. Wel eentje naar de normen van deze tijd en perfect in aansluiting met de Beierijwerking. Vernieuwend, interactief en uitdagend. Houdt u vast voor deze eerste stap (wij ook)!

Nog eens, fijn jaareinde!


Agenda

Noteer alvast deze data in je agenda:

  • 09:00 – 12:00, 5 januari 2019 – Archief geopend
  • 09:00 – 12:00, 2 februari 2019 – Archief geopend
  • 09:00 – 12:00, 2 maart 2019 – Archief geopend
  • 12 maart 2019 – Algemene Vergadering van de Beierij van IJse vzw; aansluitend lezing ‘De Begijnhofkapel van Overijse (1294-2018)’ door Piet Van San
  • 21 september 2019 – Beierijreis naar Mechelen

Allerlei

In deze rubriek brengen we u de interessante weetjes, nieuwsupdates of boeiende websites die we sinds de vorige nieuwsbrief bijeen gesprokkeld hebben. 

We laten deze keer alvast bezige bij Mark Pieters aan het woord, wiens website een schat aan informatie bevat en onlangs vernieuwd werd. Of je ze al kende of niet, zeker eens de moeite om ze te bezoeken!




De Heemkundige webpagina’s van Mark Pieters werden pas in een nieuw kleedje gestoken en werken voortaan prima op tablet en smartphone.

Op de onthaalpagina https://sites.google.com/site/deijse vind je een handig overzicht van de verschillende onderwerpen:
Serristenwoningen; de meest actuele online informatie over kunstschilder Albert Sohie; webpagina’s met honderden foto’s en beknopte informatie over monumentaal erfgoed in Overijse en Hoeilaart, met links naar 3D reconstructies van verdwenen monumenten; op de pagina’s ‘Familie Sohie’ krijgen de stichters van de druiventeelt een gezicht met talrijke familiefoto’s, aangevuld met een kleine encyclopedie.

‘Landschappen in de Druivenstreek’ is een collectie impressies van natuurschoon in de streek, Huldenberg en Tervuren inbegrepen. Meerdere recente heemkundige publicaties van Mark Pieters worden voorgesteld, evenals boeken van zijn vader Robert Pieters, die zijn herinneringen aan de jaren ’20 tot ’50 van de vorige eeuw neerpende. Al deze publicaties kunnen gedeeltelijk worden ingekeken via links naar ‘Shop My Books’.

 Mark Pieters

Nieuwsbrief 2018/1

Beste Beierijlid,

Hierbij onze eerste Nieuwsbrief. Sommigen onder u reageerden reeds op de aankondiging in de Kelle 2018/2 van de start van een Nieuwsbrief door de Beierij. Hierbij een eerste proefnummer.

Opstart herdenkingen WO II in 2019-2020, hoor-informatie zittingen door de Beierij 
Op woensdag 4 september 2019 is het 75 jaar geleden dat Overijse bevrijd werd van de Duitse bezetting door de Geallieerde troepen. Op 10 mei 2020 herdenken we over heel de wereld het einde van de Tweede Wereldoorlog. De Beierij van IJse startte voor de herdenkingen die in 2019 en vooral 2020 zullen plaatsvinden reeds in 2017 de eerste voorbereidingen. We wensen een mooie herdenking van de Tweede Wereldoorlog op de maat van en specifiek over Overijse te organiseren. Het wordt een ontdekkingstocht naar een ‘Onvermoed Verleden’ waarmee we zowel jong als oud willen laten kennismaken en verrassen.

Onze voorbereidingen op historisch vlak zijn voldoende ver gevorderd om nu ook onze leden te betrekken en bij hen stilaan draagvlak te creëren voor activiteiten die we willen organiseren  rond de herdenkingen in 2019-2020.

Daarom starten we met een reeks hoor-informatiezittingen over de Tweede Wereldoorlog hier in Overijse. Het is de bedoeling om nog zoveel mogelijk kennis te verzamelen de Tweede Wereldoorlog, We willen vooral graag jullie verhalen leren kennen. De eerste hoor- informatiezitting vindt plaats op zaterdag 17 november van 9 tot 12 uur op de Beierijzolder in de ‘Bonte Os’ in Overijse. Eric Van Froyenhoven en Piet Van San zullen namens de Beierij, de gastheer zijn. We sommen hierna alvast een aantal onderwerpen op waar we op dit ogenblik in het bijzonder op zoek naar zijn :

  • Foto’s uit deze periode (1944-45), specifiek foto’s van de bevrijding en dit uit alle gehuchten.
  • Informatie over strafmaatregelen die de Duitse bezetter Overijse oplegde in 1944.
  • Merkwaardige gebeurtenissen in 1944-1945. We denken hierbij vooral aan de ogenblikken van de bevrijding, de periode rond het einde van de oorlog in mei 1945, maar ook het moeilijke dagelijkse leven van toen.
  • Kortom alles waarvan u denkt dat het kan helpen om een historisch verantwoord beeld van Overijse te kunnen schetsen over de periode 1944-45.

 

1 september 2018, reis doorheen de tijd met de Beierij

Op zaterdag 1 september aanstaande gaat de Beierij op haar jaarlijkse reis. Deze voert ons naar de abdij van Ter Kameren, de middeleeuwse burcht van Beersel en het kasteel van Gaasbeek.

De historische band tussen de abdij van Ter Kameren en Overijse gaat terug naar de dertiende eeuw. In 1234 schonk Alardus de IJska goederen uit zijn domein te Overijse aan de abdij van Ter Kameren. Het Chartarium van de abdij, bewaard in het Rijksarchief, bevat nog andere oorkonden m.b.t. schenkingen de volgende jaren. Bovendien behoorde de elfde abdis van Ter Kameren, Elisabeth van Yssche (1279), tot het geslacht van de beiers van Yssche.

Het bestuur van onze kring is bijzonder blij dat het de toestemming heeft gekregen om met jullie niet alleen de publieke ruimten, maar ook de kerk en de gebouwen van de abdij te mogen bezoeken, waar o.a. een glasraam en het wapenschild herinneren aan deze abdis.

Het kasteel van Beersel is de burcht van de heren van Wittem. De Wittems, allen nakomelingen van hertog Jan II van Brabant, verwierven vanaf de 14de eeuw talrijke goederen in Overijse. Jan I Corsselaer werd heer van Wittem en IJse en zijn zoon Jan II Corsselaer werd via zijn huwelijk in 1370 met Maria van Stalle, vrouw van Beersel, tevens heer van Beersel. Hun nakomelingen bleven zeven generaties lang burchtheren van Beersel. De bezittingen in IJse gingen naar de kinderen uit het eerste huwelijk van Jan II. Met de verkoop een eeuw later van de heerlijkheid Yssche door Frederik van Wittem aan zijn achterachterneef Hendrik III van Wittem werden de domeinen van IJse en Beersel opnieuw samengevoegd. Het was meteen de start van een turbulente periode voor heel de regio.

Omstreeks 1240 liet Godfried van Leuven in Gaasbeek een burcht bouwen als verdediging van het hertogdom Brabant tegen het graafschap Henegouwen. Er verbleven een aantal belangrijke families uit de geschiedenis der Nederlanden, onder andere de Hornes en de Egmonts. De bekendste was graaf Lamoraal van Egmont, die het kasteel kocht in 1565, drie jaar voor zijn dramatische terechtstelling.

Het zomernummer van Zoniën, het heemkundig tijdschrift voor IJse- en Laneland, van de Beierij van IJse (Overijse) en Het Glazen Dorp (Hoeilaart) vertelt er allemaal meer over!

Je merkt het, stof genoeg voor een gevarieerde daguitstap. Noteer daarom alvast zaterdag 1 september 2018 in je agenda. Meer gegevens (vertrekuur, menu, prijs) kan je lezen in het volgende contactblad van De Kelle, Beiersblad.

 

 

Nieuwsbrief herdenking WO II

Dit najaar plant onze kring de lancering van een elektronische nieuwsbrief rond de herdenking van WO II. Het bestuur heeft alvast heel wat boeiende ideeën om van dit gebeuren een mooi en groots publieksproject te maken met vele facetten en activiteiten. Helemaal in de lijn van de basisdoelstellingen van onze kring om onze plaatselijke geschiedenis te verzamelen, te archiveren en te ontsluiten, blikken wij reeds vooruit naar 2019 en zelfs 2020.

Uiteraard houden wij onze leden graag op de hoogte van onze plannen. Daarom dus het initiatief van de elektronische nieuwsbrief WO II. Zo willen we regelmatig berichten over wat er allemaal op stapel staat en ideeën uitwisselen. Een herdenkingsproject van deze omvang kan immers alleen slagen indien het gedragen wordt door vele medewerkers en sympathisanten. De periode van de Tweede Wereldoorlog is een ongemeen boeiend stuk geschiedenis, ook in ons dorp, dat wij samen met onze leden tot leven willen wekken.

Blijf op de hoogte van alle initiatieven: wandelingen, tentoonstellingen, publicaties en nog veel meer. Bezorg ons uw e-mailadres door het contactformulier onder dit artikel in te vullen: in het vak ‘bericht’ vult u gewoon “Inschrijving nieuwsbrief WO II” in, waarna u het bericht verzendt, dan doen wij het nodige.

Deze nieuwsbrief is voor onze leden volledig gratis !

Wist u trouwens dat onze kring ook een Facebookpagina heeft waarop regelmatig nieuwtjes, aankondigingen en foto’s verschijnen? Neem eens een kijkje op https://www.facebook.com/Beierij-van-IJse-174484495956076/ Door onze pagina te volgen, blijft u steeds op de hoogte van onze werking en steunt u onze vereniging.

 

Filip Brankaer

Privacyverklaring

Zoals u wellicht al gemerkt heeft, trad op 25 mei de Algemene Verordening inzake gegevensbescherming (GDPR) in werking in alle lidstaten van de EU.

De vzw De Beierij verzamelt en houdt volgende persoonsgegevens van haar leden bij: naam, voornaam (eventueel ook van de partner), adres (postadres en e-mail), bedrag en datum van het betaalde lidgeld.

Deze gegevens worden gedurende vijf jaar zorgvuldig door ons bijgehouden, enkel en alleen met de bedoeling onze leden te contacteren en hen onze publicaties op te sturen. De Beierij stelt uw gegevens niet ter beschikking van derden en doet geen beroep op derden om zonder uw medeweten en goedkeuring gegevens over u te verzamelen. Onze leden hebben te allen tijde het recht hun gegevens bij ons op te vragen en te laten aanpassen.

Filip Brankaer

Een boek over het begijnhof van Overijse, met zijn kapel of kerk, mulières religiosae en armenzorg, 1264-2018

Het kan velen verwonderen, maar geprangd tussen het zwembad, het cultuurcentrum den Blank en de Vuurmolen staat de oeroude begijnhofkapel van Overijse. Hier werd in 1264 (!) een begijnhof (je) gesticht, waarvan de kapel een laatste relict is. Een begijnhof ook dat weinig of niet gekend is in de geschiedschrijving. Het begijnhof als instelling in Overijse heeft eeuwenlang (1264-1650) stand gehouden en werd mettertijd ingeschakeld in de plaatselijke armenzorg (1650-1965). Een verhaal ook van eeuwenlang vallen en opstaan, oorlog en vrede.

Piet Van San, bestuurslid van de heemkundige kring de Beierij van IJse vzw, onderzocht de voorbije 11 jaren minutieus de geschiedenis van begijnen en hun begijnhof (met de kapel) in Overijse. Hij schreef hierover een toegankelijk boek dat als het 30e nummer verschijnt in de reeks van de geschiedenis van het Land tussen Lane en IJse. Het boek neemt u gepassioneerd mee doorheen de meer dan 750 jaar omvattende geschiedenis van  Overijse en haar begijnhof, kapel, religieuzen en armenzorg tussen 1264 en 2018.

Drie inleidende hoofdstukken gidsen u door het ontstaan van de begijnenbeweging in Brabant en het begijnhof van Overijse in het bijzonder. Vervolgens bekijken we eeuw na eeuw hoe het was in Overijse met het begijnhof en haar kapel om te eindigen met de beschrijving van de toestand van de begijnhofkapel begin 2018. We noteerden gedurende het historisch onderzoek ook ongeveer 1800 namen van Overijsenaren die vooral in de rekeningen van het begijnhof tussen 1509 en 1790 terug te vinden waren. Een nieuwe bron ook voor verder familieonderzoek.

Het resultaat is een mooi boek, gedrukt volgens de regels van de kunst, met een harde kaft, op formaat 24,5 x 29 cm, dat 180 + 48 pagina’s en 85 illustraties telt. Illustraties ook uit diverse musea en verzamelingen die voor het eerst ontsloten worden, of gemaakt werden in samenwerking met Fotokring Kreatief uit Overijse, maar ook met enkele tekeningen van de jonge kunstenares Silke Reyntjens uit Overijse. SD WORX, de gemeente Overijse en KBC maakten deze publicatie mee mogelijk.

Voorinschrijven op het boek kan tot einde mei 2018 en door storting van:

30 euro op ‘Begijnhof Overijse’ met rekeningnummer BE70 7340 4425 3025. Het boek komt na de voorinschrijving in de handel voor 35 euro. Bij voorinschrijven ontvangt U in het najaar een uitnodiging voor de feestelijke presentatie van het boek.

Omwille van de nieuwe privacywetgeving wordt geen lijst met de voorintekenaars opgenomen. De verzending binnen de Druivensteek is gratis. Voor verzending erbuiten dient u 10 euro toe te voegen. Of u kan het boek, elke eerste zaterdag van de maand tussen 9 en 12 uur ophalen op de Beierijzolder in de ‘Bonte Os’, op het Justusplein in Overijse (vanaf het najaar).

Door Piet Van San

In Memoriam Ivo De Boeck

Op 24 januari 2018 overleed na een ongeval in Tenerife (Spanje) Ivo De Boeck, bestuurslid van de Beierij. In een overvolle Sint-Martinuskerk in Overijse centrum werd op zaterdag 3 februari afscheid genomen van Ivo. Namens de Beierij nam Piet Van San het woord. Hierna de integrale tekst van zijn hommage.

 

Beste ouders van Ivo, dag Isabelle, Eline en Mimi, dag Kim,

Beste familie, vrienden, kennissen en aanwezigen vandaag in de Sint-Martinuskerk van Overijse,

 

Ook de Heemkundige Kring van Overijse, de Beierij, deelt vandaag in uw rouw want Ivo was ongeveer 15 jaar lang een van onze markantste bestuursleden. Een tochtgenoot, een kameraad van vele jaren.

Wij bieden langs deze weg ons diep medeleven aan bij dit grote verdriet dat het overlijden van Ivo is.

Wanneer we begin deze week in de bestuursploeg van de Beierij met elkaar contact zochten om een gedragen getuigenis over Ivo op te stellen, waren we niet verrast over de volgende uitspraken: creatief, kritisch, een organisator, een gulle lach, een vlotte spreker met een grote kennis van onze lokale geschiedenis. Met andere woorden dit was Ivo in de hoofden van de bestuursleden van de Beierij.

 Zelf herinner ik me nog heel goed de organisatie van erfgoeddag 2003 hier in Overijse. Het thema was reizen. De gemeente vroeg of we erfgoeddag konden organiseren en stuurde cultuur medewerker Ivo De Boeck van ‘den Blank’ ter ondersteuning. Na een uurtje overleg werd, op initiatief van Ivo uiteraard, gekozen voor het thema ‘ De Laatste Reis’. Een heel eigenzinnig alternatief, maar netjes binnen de lijnen gekleurd. Nog een uur later had Ivo de bestuursploeg van de Beierij zo zot gekregen om de uitnodiging voor de leden van de Beierij te versturen via een fake doodsbrief. Het tekent Ivo ten voeten uit. Wijlen dr. Raymond Denayer en ikzelf vonden dit laatste er over, maar we konden er niet tegen open Ivo kreeg zijn zin. We hebben trouwens nooit een groter succes gekend voor Erfgoeddag zodat we twee weken later de wandelingen nog eens mochten overdoen om de talrijke deelnemers van de  wachtlijst te kunnen gidsen. Mooie herinneringen die voortaan toch bitter smaken, nu jij Ivo,  jouw laatste reis zoveel te vroeg aanvat.

Wanneer we deze week onze souvenirs doorzochten naar verder werk van Ivo vonden we de mooie landkaart terug die hij ontwierp voor het project ‘Tussen torens van kerken en kastelen’ maar ook de omslag van het boekje rond erfgoeddag 2006 over ‘Kleuren in Harmonie’. Prachtige eigentijdse ontwerpen die tijdloos mooi zijn.

Wanneer we in de Beierij omstreeks 2000 begonnen te zoeken naar een andere ontsluiting van onze werking, naar een verbeterde maatschappelijke inbedding, wees Ivo ons de weg. Hij leerde ons om het product heemkunde anders te verpakken en een nieuw podium te geven. Persconferenties, dag en weekbladpers, ROB of Ring TV werden voortaan steevast uitgenodigd op onze buitenactiviteiten wat crescendo leidde tot veel volk als we iets organiseerden. Ivo kende dit spel door en door en blijkbaar kon men hem niets ter zake weigeren. Na verloop van tijd werd de cultuurprijs van Overijse hervormd want de Beierij won in die jaren toch altijd. Ook voor dit causaal verband wijzen we naar onze schalkse ruiter die Ivo was.

Ivo schreef zelf ook enkele gewaardeerde jaarboeken voor de Beierij, met name het boek over Chocolade en Maleizen en het boekje over Francqui, dit naast tal van andere bijdragen. Hij gidste daarenboven ook graag en veel voor de Beierij. Twee wandelingen, door hemzelf ontworpen, gidste hij en hij alleen. Met name de Vrouwenwandeling Overijse en de Vleermuiswandeling. Hij kon trouwens gidsen als geen ander en nam zijn publiek mee met een flair waar ik eigenlijk een stukje jaloers op was.

Ivo presenteerde ook graag. Zijn masterproef voor de Beierij was zeker de openingsavond van de tentoonstelling over Wereldoorlog I in ‘den Blank’  in 2014 die hij volledig aan elkaar praatte, één van de hoogtepunten uit de Beierijwerking van de voorbije jaren.Volledigheidshalve vermelden we nog dat Ivo de Beierij vertegenwoordigde op de vergaderingen van Regionaal Landschap Dijleland en V.V.V. Overijse.

De laatste jaren kende Ivo privé problemen die ook zijn vrienden in de Beierij niet zijn ontgaan en waarmee ook wij het soms moeilijk hadden. Hij bleef echter aan boord want hij had de voorbije jaren, zoals u kon merken, heel veel krediet opgebouwd, waarop hij kon en mocht teren van zijn vrienden in de Beierij. Vorige zomer was hij pertinent aanwezig op onze studiedag over de Tweede Wereldoorlog, waar we in 2020 mee aan de slag gaan. Ivo nam op zich onze documentatie over ‘Ontspanning in Wereldoorlog II in Overijse’ als thema te zullen uitwerken. Honderden bladzijden waarvan wij gerust waren dat hij er alweer iets mooi van zou maken. Het laatste nummer van het tijdschrift van de Beierij, Zoniën 2017 n° 4, schreef Ivo helemaal alleen vol voor Overijse. Hij schreef enthousiast over de ‘Bunkers uit Wereldoorlog II en de vleermuizen’, de kasteelmuur en het ontcijferen van oud schrift.

Het is zijn afscheid aan de Beierij geworden want in januari verontschuldigde hij zich voor de bestuursvergadering. Hij klonk enthousiast, want keek uit naar een reisje naar Tenerife.

Ik had de voorbije maanden soms het gevoel van een nieuwe doorstart door Ivo. Hij was terug van even weggeweest in ons midden. Het heeft niet mogen zijn. De Beierij is een bestuurslid kwijt. De man die ons de voorbije jaren de weg wees bij het afstoffen van onze werking en activiteiten. Onze tochtgenoot van vele jaren en een goede vriend.

Dag Ivo, vanwege de dankbare vrienden van de heemkundige kring de Beierij.